De omgevingsanalyse maakt deel uit van het traject naar een nieuw meerjarenplan. Om de juiste doelstellingen en actieplannen op te stellen, is het belangrijk dat het lokaal bestuur een zicht heeft op de context waarin deze zich bevindt. De omgevingsanalyse richt zich op interne en externe factoren, die een invloed kunnen hebben op de werking van het lokaal bestuur.
De omgevingsanalyse is een samenvatting van diverse data. Om dit document structuur te geven, is er beroep gedaan op de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen (= sustainable development goals, SDG’s). De SDG’s zijn 17 doelstellingen, gegroepeerd in 5 pijlers. Voor de omgevingsanalyse wordt er gebruikgemaakt van de 5 pijlers om de verbanden tussen doelstellingen aan te tonen en om een focus te leggen op transversaal werken. De SDG’s vormen een relevante basis, aangezien ze ook focussen op maatschappelijke uitdagingen. Dit niet enkel in de hedendaagse context, maar ook in de toekomst. De SDG’s zijn doelstellingen waarvoor de lidstaten van de Verenigde Naties zich willen inzetten, wat betekent dat dit een universeel gegeven is.
Alhoewel de SDG’s een internationaal gegeven zijn, is de lokale aanpak belangrijk. De doelstellingen raken aan lokale bevoegdheden en tonen de mogelijkheden voor veranderingen op lokaal vlak. Duurzaamheid is ook op lokaal niveau een actueel thema. Uitdagingen laten zich niet enkel op internationaal of federaal niveau voelen en oplossingen zijn ook niet enkel op hogere niveaus te vinden. Een lokaal bestuur staat het dichtst bij de bevolking en heeft op die manier een betere voeling met de lokale noden en uitdagingen, zodat deze kunnen gekoppeld worden aan de SDG’s. Oplossingen zullen ook meer op maat kunnen geformuleerd worden. Op die manier kunnen lokale besturen naar oplossingen zoeken en zich inzetten om de SDG’s te bereiken.
Om deze redenen is er ruimte gemaakt om de SDG’s in de omgevingsanalyse op te nemen. Duurzaamheid vindt zo een eerste plaats in de beleidsplanning. Ieder hoofdstuk is een pijler uit de SDG’s: mensen, welvaart, planeet, partnerschappen, vrede. Onderstaande illustratie geeft een beeld van de gegroepeerde doelstellingen per pijler.